Jan Jakub Benni
Biografia
Jan Jakub Benni urodził się 25 lutego 1800 roku w Lesznie. Był synem Michała Piczpacza Benniego, tłumacza przysięgłego z Leszna, i Racheli z Bürgelowów. Po nauce w Warszawie i Berlinie studiował teologię na Uniwersytecie Królewieckim (l. 1823–1826). 31 października 1827 r. został ordynowany na pastora i otrzymał od Konsystorza Generalnego Wyznań Ewangelickich w Królestwie Polskim zgodę na wygłaszanie kazań w celach misyjnych wśród ludności żydowskiej. Rozpoczął pracę duszpasterską w Piotrkowie Trybunalskim na stanowisku proboszcza (1827–1833), a następnie nawiązał współpracę z Misjonarzami Angielskimi.
Około roku 1828 Benni objął opieką środowisko ewangelickie w Tomaszowie Mazowieckim i podjął intensywne starania o budowę kościoła (1829) i plebanii (1833) oraz o erygowaną nową parafię ewangelicko-augsburską. 21 kwietnia 1833 został pierwszym stałym proboszczem na świeżo kreowanej Parafii Ewangelickiej w Tomaszowie Mazowieckim i tę posługę pełnił do końca życia, z krótką przerwą w 1837–1838, kiedy pracował wśród ewangelików Lublina podczas epidemii cholery.
W latach 1843–1844 zorganizował parafię „Wielka Wola”, tworząc domy modlitwy i szkołę kantoracką, a do 1852 obsługiwał parafian w Przedborzu i innych miejscowościach oddalonych nawet o 80 km od Tomaszowa. Benni mieszkał wraz z rodziną w domu przy pn. pierzei Rynku św. Józefa nr 6 (ob. Plac Kościuszki 22). Znał języki polski, rosyjski, niemiecki, francuski i angielski.
W działalności społecznej jawnie protestował przeciw zatrudnianiu dzieci w fabrykach i wzywał do ich edukacji. W 1833 r. z inspiracji Benniego powstała przy parafii szkoła ewangelicka. W roku 1851 stworzył ochronkę dla sierot. Po epidemicji cholery w 1852 domagał się od władz większych nakładów na opiekę zdrowotną. W lipcu 1853 sprowadzono do Tomaszowa lekarza miejskiego Samuela Fliegela, żydowskiego protestanta, który wspierał lokalną społeczność. Benni odegrał ogromną rolę w życiu religijnym, kulturalnym i edukacyjnym miasta, a jego synowie należeli do elity intelektualnej społeczeństwa polskiego.
Umarł 23 stycznia 1863 roku w Tomaszowie Mazowieckim po długiej chorobie. Został pochowany na miejscowym cmentarzu ewangelickim.